CÁC SỰ KIỆN 1/2

Sự kiện 1/2

298. 772 – Giáo hoàng Ađrianô I tựu nhiệm.

299. N1/2/939: Ngô Quyền lên ngôi vương.

300. 1327 – Edward III đăng quang quốc vương Anh ở độ tuổi thiếu niên, song Quốc gia trên thực tế nằm dưới quyền cai trị của mẹ Isabelle và tình nhân Roger Mortimer.

301. 1662 – Trưởng quan Formosa của Công ty Đông Ấn Hà Lan là Frederick Coyett ký vào thư đầu hàng tướng phản Thanh phục Minh Trịnh Thành Công, kết thúc cuộc bao vây pháo đài Zeelandia kéo dài trong chín tháng và đặt dấu chấm hết cho Formosa thuộc Hà Lan, mở đầu thời kỳ Minh Trịnh trị Đài Loan, tức 13 tháng 12 năm Tân Sửu.

302. 1790 – Phiên họp đầu tiên của Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ được tiến hành tại thành phố New York.

303. 1793 – Chiến tranh Cách mạng Pháp: Pháp tuyên chiến với Anh Quốc và Hà Lan.

304. 1814 – Núi lửa Mayon tại Philippines phun trào, sát hại khoảng 1.200 người, đây là lần phun trào tàn phá nặng nề nhất của núi lửa này.

305. 1835 – Chế độ nô lệ bị bãi bỏ tại Mauritius.

306. 1861 – Nội chiến Hoa Kỳ: Texas ly khai khỏi Hợp chúng quốc.

307. 1864 – Chiến tranh Schleswig lần thứ hai bùng nổ khi các lực lượng của Phổ và Áo vượt qua biên giới tiến vào xứ Schleswig thuộc Đan Mạch.

308. 1884 – Quyển đầu tiên (A đến Ant) của Từ điển tiếng Anh Oxford được phát hành.

309. 1887 – Ngày ra đời của Hollywood. Đến năm 1903, Hollywood được hưởng quy chế của một thành phố và năm 1910 được sáp nhập vào Los Angeles.

310. 1908 – Quốc vương Carlos I của Bồ Đào Nha và con là Vương tử Luís Filipe bị sát hại tại thủ đô Lisboa.

311. 1942 – Đài Tiếng nói Hoa Kỳ phát sóng lần đầu tiên với các chương trình nhằm vào những khu vực do phe Trục kiểm soát.

312. 1958 – Cộng hòa Ả Rập Thống nhất được hình thành trên cơ sở liên minh giữa Cộng hòa Ai Cập và Cộng hòa Syria.

313. 1968 – Chiến tranh Việt Nam: Eddie Adams quay phim và chụp ảnh sự việc Tổng Giám đốc Cảnh sát Quốc gia Việt Nam Cộng hòa Nguyễn Ngọc Loan hành hình sĩ quan Việt Cộng Nguyễn Văn Lém. Bức ảnh góp phần xây dựng Phong trào phản chiến trong Chiến tranh Việt Nam.

314. 1972 – Kuala Lumpur trở thành một thành phố theo chiếu chỉ của Yang di–Pertuan Agong của Malaysia.

315. 1974 – Kuala Lumpur trở thành một lãnh thổ liên bang của Malaysia.

316. 1979 – Giáo chủ Ruhollah Khomeini về đến Tehran, Iran sau gần 15 năm lưu vong.

317. 1982 – Sénégal và Gambia thành lập một liên minh lỏng lẻo mang tên Liên minh Sénégambia.

318. 1999 – Mã Morse bị loại bỏ trong ngành thông tin hàng hải để thay vào đó là một hệ thống vệ tinh.

319. 2003 – Phi thuyền không gian của NASA là Columbia nổ tung trong khi trở về bầu khí quyền của Trái Đất. 7 phi hành gia trên phi thuyền thiệt mạng.

320. 2005 – Quốc vương Gyanendra của Nepal tiến hành một cuộc đảo chính nhằm đoạt lấy chính quyền dân chủ, trở thành Chủ tịch của Hội đồng bộ trưởng.

321. 2009 – Jóhanna Sigurðardóttir bắt đầu nhiệm kỳ thủ tướng của Iceland, bà là người đứng đầu chính phủ đầu tiên công khai mình là người đồng tính luyến ái.

322. 2013 – Tòa nhà cao nhất Liên minh châu Âu là The Shard tại Luân Đôn được mở cửa cho công chúng.

323. N1/2/2020: Sáp nhập huyện Thông Nông vào huyện Hà Quảng (Cao Bằng).

324. 2021 - Đảo Chính Myanmar 2021, chính quyền quân sự của tướng Min Aung Hlaing lên nắm quyền

325. N1/2/2025: Chuyển huyện Mộc Châu thành thị xã Mộc Châu thuộc tỉnh Sơn La.

Sinh Ngày 1/2

326. 1042 – Đỗ Đô, thiền sư nhà Lý, tức 9 tháng 1 năm Nhâm Ngọ (m. 1170)

327. 1394 – Nhất Hưu Tông Thuần, thiền sư người Nhật Bản, tức 1 tháng 1 năm Giáp Tuất (m. 1481)

328. 1659 – Jakob Roggeveen, nhà thám hiểm người Hà Lan (m. 1729)

329. 1864 – Sương Nguyệt Anh, nhà thơ, nhà báo người Việt Nam (m. 1921)

330. 1871 – Gabriel Veyre, đạo diễn và nhiếp ảnh gia người Pháp (m. 1936)

331. 1878 – Charles Tate Regan, nhà ngư học người Anh (m. 1943)

332. 1894 – John Ford, đạo diễn và nhà sản xuất người Mỹ (m. 1973)

333. 1901 – Clark Gable, diễn viên người Mỹ (m. 1960)

334. 1902 – Langston Hughes, tác gia người Mỹ (m. 1967)

335. 1902 – Nguyễn Phong Sắc, nhà hoạt động chính trị người Việt Nam (m. 1931)

336. 1905 – Emilio G. Segrè, nhà vật lý học người Ý, đoạt giải Nobel (m. 1989)

337. 1913 – Siarhiej Vosipavič Prytycki, nguyên thủ quốc gia Byelorussia Xô viết (m. 1971).

338. 1915 – Stanley Matthews, cầu thủ bóng đá người Anh Quốc (m. 2000)

339. 1922 – Vũ Ngọc Hoàn, Y sĩ Thiếu tướng Quân lực Việt Nam Cộng hòa (m. 1993)

340. 1930 – Hussein Muhammad Ershad, chính trị gia người Ấn Độ–Bangladesh, Tổng thống Bangladesh

341. 1931 – Boris Yeltsin, chính trị gia người Liên Xô và Nga, Tổng thống Nga (m. 2007)

342. 1932 – Nguyễn Văn Kiểm, tướng lĩnh Quân lực Việt Nam Cộng hòa (m. 1969)

343. 1940 – Nguyễn Văn Trỗi, quân nhân đánh bom tự sát người Việt Nam (m. 1964)

344. 1946 – Thạch Tịnh, chính trị gia người Việt Nam

345. 1952 – Roger Y. Tsien, nhà hóa sinh học người Mỹ (m. 2016)

346. 1957 – Jackie Shroff, diễn viên người Ấn Độ

347. 1958 – Lương Gia Huy, diễn viên người Hồng Kông

348. 1960 – Urasawa Naoki, mangaka người Nhật Bản

349. 1965

a. Sherilyn Fenn, diễn viên người Mỹ

b. Lý Quốc Hào, diễn viên và võ sĩ người Mỹ (m. 1993)

c. Stéphanie, Thân vương nữ của Monaco

350. 1966 – Michelle Akers, cầu thủ bóng đá người Mỹ

351. 1967 – Meg Cabot, tác gia người Mỹ

352. 1969

d. Gabriel Batistuta, vầu thủ bóng đá người Argentina

e. Brian Krause, diễn viên và nhà biên kịch người Mỹ

353. 1972

f. Leymah Gbowee, nhà hoạt động hòa bình người Liberia, đoạt giải Nobel

g. Christian Ziege, cầu thủ bóng đá người Đức

h. Giáng Son, nhạc sĩ và nhà soạn nhạc người Việt Nam

354. 1973

i. Óscar Pérez Rojas, cầu thủ bóng đá người Mexico

j. Ye Ji-won, diễn viên người Hàn Quốc

355. 1978 – K'naan, nhà soạn nhạc và ca sĩ người Somalia–Canada

356. 1982 - Ưng Đại Vệ, nam ca sĩ Việt Nam

357. 1984 – Darren Fletcher, cầu thủ bóng đá người Anh Quốc

358. 1987 – Sebastian Boenisch, cầu thủ bóng đá người Ba Lan

359. 1988 – Higashide Masahiro, diễn viên, người mẫu người Nhật Bản

360. 1992 – Ichimichi Mao, diễn viên người Nhật Bản

361. 1994 – Harry Styles, ca sĩ người Anh Quốc (One Direction)

362. 1997 – Park Ji-hyo, thành viên nhóm nhạc người Hàn Quốc

Mất ngày 1/2

363. 772 – Giáo hoàng Stêphanô III (s. 720)

364. 1072 – Lý Thánh Tông, quân chủ triều Lý, tức ngày Canh Dần tháng 1 năm Nhâm Tý (s. 1023)

365. 1328 – Charles IV, quốc vương của Pháp (s. 1294)

366. 1590 – Catarina thành Ricci, trinh nữ người Ý được phong thánh (s. 1522)

367. 1691 – Giáo hoàng Alexanđê VIII (s. 1610)

368. 1851 – Mary Shelley, tác gia người Anh Quốc (s. 1797)

369. 1865 – Nguyễn Phúc Miên Áo, tước phong Phú Bình Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1817)

370. 1895 – Nguyễn Phúc Miên Ôn, tước phong Nam Sách Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1833)

371. 1903 – George Gabriel Stokes, nhà vật lý học người Anh Quốc (s. 1819)

372. 1905 – Gustav Hermann von Alvensleben, tướng lĩnh Phổ (s. 1827)

373. 1908

k. Carlos I, quốc vương của Bồ Đào Nha (s. 1863)

l. Luís Filipe, vương tử của Bồ Đào Nha (s. 1887)

374. 1922 – Yamagata Aritomo, nguyên soái và chính trị gia người Nhật Bản, thủ tướng của Nhật Bản (s. 1838)

375. 1944 – Piet Mondrian, họa sĩ người Hà Lan (s. 1872)

376. 1957 – Friedrich Paulus, tướng lĩnh người Đức (s. 1890)

377. 1958 – Clinton Davisson, nhà vật lý học người Mỹ, đoạt giải Nobel (s. 1888)

378. 1966 – Buster Keaton, tác gia người Mỹ (s. 1895)

379. 1968

m. Lê Thị Riêng, nhà hoạt động chính trị người Việt Nam (s. 1925)

n. Nguyễn Minh Hoàng, quân nhân người Việt Nam (s. 1940)

380. 1976

o. Werner Heisenberg, nhà vật lý học người Đức, đoạt giải Nobel (s. 1901)

p. George Whipple, thầy thuốc, nhà bệnh lý học người Mỹ, đoạt giải Nobel (s. 1878)

381. 1986 – Alva Myrdal, nhà xã hội học và chính trị gia người Thụy Điển, đoạt giải Nobel (s. 1902)

382. 2012 – Wisława Szymborska, nhà thơ người Ba Lan, đoạt giải Nobel (s. 1923)

TTT st&tc

 CÁC SỰ KIỆN NGÀY 28/1

210. N28/1/98 - Sau cái chết của Nerva, Trajan được tôn làm Hoàng đế La Mã tại Cologne.

211. N28/1/814 - Charlemagne, Hoàng đế La Mã Thần Thánh đầu tiên, băng hà. Con trai ông, Louis Mộ đạo, trở thành tân đế.

212. N28/1/1005 – Sứ giả Khiết Đan đem thệ thư dâng cho triều đình Bắc Tống, tức Thiền Uyên chi minh, hai bên không còn chiến tranh trong hơn 100 năm sau đó, tức ngày Ất Mùi (16) tháng 12 năm Giáp Thìn

213. N28/1/1069 - Robert de Comines, Bá tước Northumbria được William I của Anh tấn phong, bị quân phản loạn đánh bại và giết chết tại Durham. Đây là tiền đề cho một loạt chiến dịch của William I tại phía bắc England vào Mùa Đông 1069-1070.

214. N28/1/1077 – Giáo hoàng Công giáo La Mã bãi bỏ Vạ tuyệt thông đối với Hoàng đế La Mã Thần thánh Heinrich IV.

215. N28/1/1115 – Thủ lĩnh tộc Nữ Chân Hoàn Nhan A Cốt Đả xưng đế tại Hội Ninh, đặt quốc hiệu là Đại Kim, tức ngày Nhâm Thân (1) tháng 1 năm Ất Mùi.

216. N28/1/1393 – Quốc vương Charles VI của Pháp gần như thiệt mạng khi trang phục của một số vũ công bắt lửa.

217. N28/1/1521 - Dưới lời triệu tập của Hoàng đế La Mã Thần thánh Charles V, một hội đồng được khai mạc tại Worms với sự có mặt của Martin Luther để xem xét quan điểm đức tin của ông được thể hiện khi phản hồi một Tông sắc của Giáo hoàng Leo X. Tại đây, Martin Luther từ chối thay đổi quan điểm của mình.

218. N28/1/1547 – Edward VI mới chín tuổi khi trở thành quốc vương của Anh, ông là quân chủ Tin Lành đầu tiên của Anh.

218. N28/1/1724 – Sa hoàng Pyotr I cho thành lập Viện Hàn lâm Khoa học Sankt-Peterburg, tiền thân của Viện Hàn lâm Khoa học Nga.

219. N28/1/1813 – Tiểu thuyết Kiêu hãnh và định kiến của Jane Austen được phát hành lần đầu tại Anh Quốc.

220. N28/1/1868 – Chiến tranh Mậu Thìn: Quân Mạc phủ giành chiến thắng trong Hải chiến Awa, tức 4 tháng 1 năm Mậu Thìn.

221. N28/1/1871 – Chiến tranh Pháp-Phổ: Cuộc vây hãm Paris kết thúc với thất bại của Pháp, Pháp và Phổ đình chiến.

222. N28/1/1887 – Tháp Eiffel được khởi công xây dựng theo thiết kế và chỉ đạo của kỹ sư người Pháp Alexandre Gustave Eiffel.

223. N28/1/1915 – Một đạo luật của Quốc hội Hoa Kỳ thiết lập Tuần duyên Hoa Kỳ với địa vị là một nhánh của Quân đội Hoa Kỳ.

224. N28/1/1918 – Nội chiến Phần Lan: Phiến quân chiếm giữ thủ đô Helsinki.

225. N28/1/1918 – Hội đồng Uỷ viên nhân dân của Cộng hòa Xô viết Nga quyết định thành lập Hồng Quân với nòng cốt là Hồng vệ binh, tức ngày 15 tháng 1 theo lịch Julius.

226. N28/1/1935 – Iceland là quốc gia đầu tiên mở hợp thức hoá việc nạo phá thai.

227. N28/1/1941 – Hồ Chí Minh từ Trung Quốc trở về nước tại Pác Bó (Cao Bằng) sau 30 năm bôn ba nước ngoài.

228. N28/1/1945 – Chiến tranh thế giới thứ hai: Chiến dịch tấn công Memel kết thúc khi quân Đức triệt thoái và quân Liên Xô làm chủ thành phố.

229. N28/1/1955 – Người Pháp thành lập quân chủng vận tải và trinh sát trên không quy mô nhỏ Hàng không Lào, tiền thân của Không quân Hoàng gia Lào.

230. N28/1/1965 – Nghị viện Canada thông qua một đạo luật lựa chọn mẫu thiết kế quốc kỳ hiện tại của quốc gia.

231. N28/1/1985 – Ca khúc We Are the World được thu âm tại Henson Recording Studios, Los Angeles, Hoa Kỳ.

232. N28/1/1986 – Tàu con thoi Challenger bị phá hủy sau khi bắt đầu sứ mệnh thứ 10, khiến 7 thành viên phi hành đoàn thiệt mạng.

Sinh Ngày 28/1

233.1457 – Henry VII, quốc vương của Anh (m. 1509)

234.1600 – Giáo hoàng Clêmentê IX (Latinh: Clemens IX) (m. 1669)

235.1712 – Tokugawa Ieshige, tướng quân của Nhật Bản, tức 21 tháng 12 năm Tân Mão (m. 1761)

236.1717 – Mustafa III, sultan của Đế quốc Ottoman (m. 1774)

237.1829 – Gustav von Arnim, tướng lĩnh Phổ (m. 1909)

238.1833 – Charles George Gordon, tướng lĩnh và quản trị viên người Anh Quốc (m. 1885)

239.1838 – James Craig Watson, nhà thiên văn học người Canada-Mỹ (m. 1880)

240.1846 – Wilhelm von Kanitz, tướng lĩnh Phổ (m. 1912)

241.1853 – José Martí, nhà báo, nhà thp và nhà lý luận người Cuba (m. 1895)

242.1853 – Vladimir Solovyov, triết gia người Nga, tức 16 tháng 1 theo lịch Julius (m. 1900)

243.1886 – Aleksandr Myasnikyan, lãnh đạo bolshevik người Armenia (m. 1925)[3]

244.1887 – Arthur Rubinstein, nghệ sĩ dương cầm người Ba Lan-Mỹ (m. 1982)

245.1890 – Hoàng Thị Cúc, hoàng thái hậu của triều Nguyễn (m. 1980)

246.1912 – Jackson Pollock, họa sĩ người Mỹ (m. 1956)

247.1921 – Nhạc sĩ Xuân Tiên (m. 2023)

248.1929 – Edith M. Flanigen, nhà hóa học người Mỹ

249.1934 – Mitr Chaibancha, diễn viên người Thái Lan (m. 1970)

250.1940 – Carlos Slim Helú, doanh nhân người Mexico

251.1944 – John Tavener, nhà soạn nhạc người Anh Quốc (m. 2013)

252.1948 – Charles Taylor, chính trị gia người Liberia, tổng thống của Liberia

1954

254.Bruno Metsu, cầu thủ và nhà quản lý bóng đá người Pháp (m. 2013)

255.Rick Warren, mục sư và tác gia người Mỹ

256.1955 – Nicolas Sarkozy, chính trị gia người Pháp, tổng thống của Pháp

257.1962 – Abdelkader Aamara, chính trị gia người Maroc

258.1968 – Sarah McLachlan, ca sĩ, nghệ sĩ dương cầm, nhà sản xuất người Canada

• 1978

259. Sheamus, đô vật và diễn viên người Ireland

260. Gianluigi Buffon, cầu thủ bóng đá người Ý

261. Jamie Carragher, cầu thủ bóng đá người Anh Quốc

• 262.1980 – Nick Carter, ca sĩ, nhà sản xuất, vũ công, diễn viên người Mỹ (Backstreet Boys)

• 263.1982 –

264. Lee Yoo-ri, diễn viên người Hàn Quốc

265. Lương Bằng Quang, nhạc sĩ kiêm ca sĩ người Việt Nam

266. 1985 – Phạm Trưởng, ca sĩ người Việt Nam

267. 1992 - Huỳnh Anh, diễn viên người Việt Nam

268. 1994 – Nguyễn Thị Mai Hưng, kỳ thủ cờ vua người Việt Nam

Mất ngày 28/1

269.419 – Tư Mã Đức Tông, tức Tấn An Đế, hoàng đế của triều Đông Tấn, tức ngày Mậu Dần (17) tháng 12 năm Mậu Ngọ (s. 382)

270. 814 – Charlemagne, hoàng đế La Mã (s. 742)

271. 929 – Cao Quý Hưng, quân chủ nước Kinh Nam, tức ngày Bính Thìn (15) tháng 12 năm Mậu Tý

272. 1547 – Henry VIII của Anh (s. 1491)

273. 1621 – Giáo hoàng Phaolô V (Latinh: Paulus V) (s. 1550)

274. 1864 – Benoit Clapeyron, nhà vật lý học và kỹ sư người Đức (s. 1799)

275. 1889 – Đồng Khánh, hoàng đế triều Nguyễn, tức ngày 27 tháng 12 năm Mậu Tý (s. 1864)

276. 1891 – Felipe Poey, nhà động vật học người Cuba (s. 1799).

277. 1929 – Hans von Plessen, tướng lĩnh và giáo sĩ Phổ (s. 1841)

278. 1939 – William Butler Yeats, nhà thơ người Ireland, đoạt giải Nobel (s. 1865)

279. 1953 – James Scullin, chính trị gia người Úc, thủ tướng của Úc (s. 1876)

280. 1968 – Ngô Lập Chi, nhà giáo, nhà cổ văn học người Việt Nam (s. 1888)

281. 1975 – Antonín Novotný, chính trị gia người Tiệp Khắc, chủ tịch nước Tiệp Khắc (s. 1904)

282. 1983 – Frank Forde, chính trị gia người Úc, thủ tướng của Úc (s. 1890)

283. 1986 – Gregory Jarvis, Christa McAuliffe, Ronald McNair, Ellison Onizuka, Judith Resnik, Dịck Scobee, Michael J. Smith

284. 1996 – Joseph Brodsky, nhà thơ người Nga-Mỹ, đoạt giải Nobel (s. 1940)

285. 2001 – Vũ Bá Oai, võ sư người Việt Nam (s. 1903)

286. 2002 – Astrid Lindgren, tác gia người Thụy Điển (s. 1907)

287. 2002 – Ayşe Nur Zarakolu, tác gia và nhà hoạt động người Thổ Nhĩ Kỳ (s. 1946)

288. 2007 – Hứa Vĩ Luân, diễn viên người Đài Loan (s. 1978)

289. 2007 – Karel Svoboda, nhà soạn nhạc người Séc (s. 1938)

290. 2010 – Đàm Thị Loan, sĩ quan người Việt Nam (s. 1926)

291. 2021 – Cicely Tyson, diễn viên West Indies-Mỹ (s. 1924)

TTT st&tc

 CÁC SỰ KIỆN NGÀY 27/1

177. N27/1/98 – Traianus kế vị cha nuôi Nerva làm hoàng đế La Mã; Đế quốc La Mã mở rộng tối đa dưới triều đại của ông.

178. N27/1/ 98 – Ngày mất của Nerva, hoàng đế của Đế quốc La Mã (s. 35)

179. N27/1/ 457 – Ngày mất của Marcianus, hoàng đế của Đế quốc Đông La Mã (s. 392)

180. N27/1/661 – Đế quốc Rashidun sụp đổ khi Khalip Ali bin Abu Talib bị ám sát.

181. N27/1/ 672 – Ngày mất của Giáo hoàng Vitalianô

182. N27/1/1142 – Tống Cao Tông và tể tướng Tần Cối cho độc sát tướng quân Nhạc Phi tại Đại lý tự Lâm An.

183. N27/1/1606 – Âm mưu thuốc súng: Phiên tòa xét xử Guy Fawkes và các đồng mưu khác bắt đầu.

181.N27/1/ 1756 – Ngày sinh Wolfgang Amadeus Mozart, nhà soạn nhạc người Áo (m. 1791)

182. N27/1/1820 – Đoàn thám hiểm người Nga dưới sự chỉ huy của Fabian Gottlieb von Bellingshausen và Mikhail Lazarev trên các tàu Vostok và Mirny khám phá ra châu Nam Cực và tiếp cận bờ biển của châu lục này.

183. N27/1/ 1859 – Ngày sinh Wilhelm II, hoàng đế của Đức (m. 1941)

184. N27/1/1868 – Chiến tranh Mậu Thìn: Bắt đầu trận Toba-Fushimi giữa Mạc phủ Tokugawa và liên quân Tân chính phủ ủng hộ Thiên hoàng, tức 3 tháng 1 năm Mậu Thìn.

185. N27/1/1869 – Chiến tranh Mậu Thìn: Dư đảng của Mạc phủ Tokugawa thành lập nên nước Cộng hòa Ezo tại Hakodate, quản lý đảo Hokkaidō, tức 15 tháng 12 năm Mậu Thìn.

186. N27/1/1888 – Hội địa lý Quốc gia Hoa Kỳ được thành lập tại thủ đô Washington, D.C..

187. N27/1/ 1893 – Ngày sinh Tống Khánh Linh, chính trị gia người Trung Quốc, tức 10 tháng 12 năm Nhâm Thìn (m. 1981)

188. N27/1/ 1924 – Ngày mất của Hasegawa Yoshimichi, nguyên soái Nhật Bản, Tổng đốc Triều Tiên (s. 1850)

189. N27/1/ 1936 – Ngày sinh Đinh Triệu Trung, nhà vật lý học người Mỹ gốc Hoa, đoạt giải Nobel

190. N27/1/1939 – Nguyên mẫu XP–38 của máy bay tiêm kích Lockheed P-38 Lightning tiến hành chuyến bay đầu tiên.

191. N27/1/1943 – Chiến tranh thế giới thứ hai: Chiến dịch Ostrogozhsk-Rossosh kết thúc với thắng lợi chiến thuật của Liên Xô trước Đức Quốc xã.

192. N27/1/ Ngày sinh Mairead Corrigan, nhà hoạt động người Ireland, đoạt giải Nobel

193. N27/1/1944 – Chiến tranh thế giới thứ hai: Trận Leningrad kết thúc với thắng lợi của Liên Xô, thành phố Leningrad hoàn toàn thoát khỏi sự bao vây của Đức Quốc xã.

194. N27/1/1945 – Chiến tranh thế giới thứ hai: Hồng quân Liên Xô giải thoát các tù nhân còn lại trong Trại tập trung Auschwitz do Đức Quốc xã xây dựng trên lãnh thổ Ba Lan.

195 .N27/1/ 1951 – Ngày mất của Carl Gustaf Emil Mannerheim, sĩ quan và chính trị gia người Phần Lan, tổng thống của Phần Lan (s. 1867)

196 .N27/1/1965 – Tướng Nguyễn Khánh tiến hành đảo chính không đổ máu, lật đổ chính quyền dân sự của Thủ tướng Việt Nam Cộng hòa Trần Văn Hương.

197 .N27/1/1968 – Hợp nhất 2 tỉnh Hưng Yên và Hải Dương thành tỉnh Hải Hưng

198 .N27/1/1973 – Hiệp định Paris chấm dứt chiến tranh, lập lại hoà bình ở Việt Nam được ký kết. Hai nhân vật chủ yếu trong cuộc đàm phán là Lê Đức Thọ và Henry Kissinger.

199 .N27/1/ 1981 – Ngày sinh Cindy Thái Tài, ca sĩ, diễn viên người Việt Nam

200 .N27/1/ 1982 – Ngày mất của Trần Văn Hương, chính trị gia người Việt Nam (s. 1902)

201 .N27/1/1983 – Thủ tướng Nhật Yasuhiro Nakasone đã nhấn nút thực hiện vụ nổ hoàn thành hầm dẫn hướng của Đường hầm Seikan nối liền Hokkaido và Honshu.

202 .N27/1/1995 – Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh được thành lập.

203 .N27/1/-2005: Ngày Quốc tế Kỷ niệm Tưởng nhớ Nạn nhân của Nạn diệt chủng Đức quốc xã.

204 .N27/1/ 2008 – Ngày mất của Suharto, chính trị gia người Indonesia, tổng thống của Indonesia (s. 1921)

205 .N27/1/2010 – Cuộc khủng hoảng hiến pháp tại Honduras kết thúc khi Porfirio Lobo Sosa trở thành tổng thống.

206 .N27/1/2011 – Mùa xuân Ả Rập: Cách mạng Yemen 2011–2012 bắt đầu khi có trên 16 nghìn người biểu tình tuần hành tại thủ đô Sana'a.

207 .N27/1/2013 – 241 người thiệt mạng trong một hỏa hoạn hộp đêm Kiss tại thành phố Santa Maria, bang Rio Grande do Sul, Brasil.

208 .N27/1/ 2013 –Ngày mất của Phạm Duy, ca sĩ, nhạc sĩ người Việt Nam (s. 1921)

209 .N27/1/2018 – Trận chung kết lịch sử cúp vô địch U23 Châu Á giữa ĐT U23 Việt Nam và ĐT U23 Uzbekistan. Đây là lần đầu tiên đội tuyển U23 của Việt Nam lọt vào đến chung kết của một giải đấu châu lục.

TTT st&tc

 CÁC SỰ KIỆN Ngày 25/1

143. N25/1/41 – Sau một đêm đàm phán, Viện nguyên lão chấp thuận Claudius là Hoàng đế La Mã.

144. N25/1/1533 – Quốc vương Henry VIII của Anh bí mật kết hôn với vợ thứ Anne Boleyn.

145. N25/1/1554 – Các thầy tu dòng Tên khánh thành nhà thờ Pateo do Collegio tại làng São Paulo dos Campos de Piratininga, nay được xem là mốc hình thành nên São Paulo, thành phố lớn nhất tại Brasil.

146. N25/1/1575 – Nhà hàng hải người Bồ Đào Nha Paulo Dias de Novais thành lập São Paulo da Assumpção de Loanda, với hàng trăm người định cư và bốn trăm binh sĩ, được xem là mốc hình thành thủ đô Luanda của Angola.

147. N25/1/1755 – Nữ hoàng Elizaveta của Đế quốc Nga ra sắc lệnh thành lập Đại học Quốc gia Moskva, nay là trường đại học lớn nhất và lâu đời nhất ở Nga.

148. N25/1/1879: Vua Quang Trung đại phá quân Thanh.

149. N25/1/1879 – Tại Osaka, Asahi Shimbun được phát hành lần đầu tiên, nay là nhật báo lớn thứ hai của Nhật Bản

150. N25/1/1915 – Alexander Graham Bell mở đầu dịch vụ điện thoại xuyên lục địa Hoa Kỳ đầu tiên, ông nói chuyện từ New York đến Thomas A. Watson tại San Francisco.

151. N25/1/1924 – Thế vận hội mùa đông đầu tiên được khai mạc tại Chamonix trên khu vực dãy Anpơ thuộc Pháp.

152. N25/1/1942 – Chiến tranh thế giới thứ hai: Thái Lan tuyên chiến với Hoa Kỳ và Anh Quốc.

153. N25/1/1945 – Chiến tranh thế giới thứ hai: Trận Ardennes trên Mặt trận phía Tây kết thúc với chiến thắng quyết định của lực lượng Đồng Minh trước quân Đức.

154. N25/1/1948: Chiến khu IV đổi thành Liên khu IV.

155. N25/1/1949 – Giải thưởng phim truyền hình Emmy đầu tiên được tổ chức tại Câu lạc bộ thể thao Hollywood, song chỉ giới hạn tác phẩm trong khu vực Los Angeles.

156. N25/1/1955 – Liên Xô kết thúc tình trạng chiến tranh với Đức theo một sắc lệnh của Đoàn chủ tịch Xô viết Tối cao.

157. N25/1/1961 – Bộ phim Một trăm linh một chú chó đốm được phát hành tại các rạp.

158. N25/1/1971 – Idi Amin Dada lãnh đạo một cuộc đảo chính phế truất Milton Obote và trở thành tổng thống của Uganda.

159. N25/1/1980 – Mẹ Teresa được trao tặng giải thưởng dân sự cao nhất của Ấn Độ là Bharat Ratna.

160. N25/1/1981 – Tuyên án vụ án "Tập đoàn phản cách mạng Lâm Bưu-Giang Thanh" (Tứ nhân bang), Giang Thanh bị tuyên án tử hình song hoãn thi hành án trong hai năm.

161. N25/1/2004 – Mikheil Saakashvili bắt đầu nhiệm kỳ tổng thống Gruzia đầu tiên của ông.

162. N25/1/2011 – Mở đầu loạt các cuộc biểu tình và phản đối ngoài đường phố và các hành vi bất tuân dân sự đã diễn ra tại Ai Cập.

163. N25/1/1829 – Ngày sinh Ông Ích Khiêm, tướng lĩnh triều Nguyễn, tức ngày 21 tháng 12 năm Mậu Tý (m. 1884)

164. N25/1/1917 – Ngày sinh Ilya Prigogine, nhà hóa học người Nga, đoạt giải Nobel, tức 12 tháng 1 theo lịch Julius (m. 2003)

165. N25/1/1928 – Ngày sinh Eduard Shevardnadze, chính trị gia người Liên Xô-Gruzia, tổng thống của Gruzia

166. N25/1/1933 – Ngày sinh Corazon Aquino, chính trị gia người Philippines, tổng thống của Philippines (m. 2009)

167. N25/1/1949 –Ngày sinh Paul Nurse, nhà di truyền học và sinh vật học người Anh Quốc, đoạt giải Nobel

168. N25/1/1950 – Ngày sinh Jean-Marc Ayrault, chính trị gia người Pháp, thủ tướng của Pháp

169. N25/1/477 – Ngày mất của Genseric, quốc vương của Hungary (s. 389)

170. N25/1/844 – Ngày mất của Giáo hoàng Grêgôriô IV (Latinh:Gregorius IV) (s. 827)

171. N25/1/1067 – Ngày mất của Triệu Thự, tức Tống Anh Tông, hoàng đế triều Tống, tức ngày Đinh Tị ( tháng 1 năm Đinh Mùi (s. 1032)

172. N25/1/1138 – Ngày mất của Giáo hoàng đối lập Anaclêtô II (Latinh: Anacletus II)

173. N25/1/1933 – Ngày mất của Hoàng Tích Chu, nhà báo người Việt Nam (s. 1897)

174. N25/1/2011 – Ngày mất của Hà Ân, tác gia người Việt Nam (s. 1928)

TTT st&tc

 CÁC SỰ KIỆN 20/1

117. N20/1/ 250 – Ngày mất của Giáo hoàng Fabianô (Fabianus) (s. 200)

118. N20/1/250 – Hoàng đế Decius bắt đầu một cuộc đàn áp rộng rãi các Kitô Hữu tại Roma. Giáo hoàng Fabianô tử đạo.

119. N20/1/1189 – Hoàng thái tôn Hoàn Nhan Cảnh tức hoàng đế vị trước quan tài Kim Thế Tông, trở thành hoàng đế thứ sáu của triều Kim, tức Kim Chương Tông, tức ngày Quý Tị (2) tháng 1 năm Kỉ Dậu.

120. N20/1/1649 – Quốc vương Charles I của Anh bị xét xử vì tội phản quốc và "trọng phạm".

121. N20/1/1785 – Tại khúc sông Rạch Gầm-Xoài Mút nay thuộc Tiền Giang, Việt Nam, Liên quân Xiêm-Nguyễn bị quân Tây Sơn đánh bại trong trận Rạch Gầm – Xoài Mút, tức 10 tháng 12 năm Giáp Thìn.

122. N20/1/1841 – Chiến tranh Nha phiến lần thứ nhất: Anh Quốc chiếm đảo Hồng Kông của Đại Thanh.

123. N20/1/ 1841 – Ngày mất của Nguyễn Phúc Đảm, tức Minh Mạng, quân chủ triều Nguyễn, tức ngày 28 tháng 12 năm Canh Tý (s. 1791)

124. N20/1/1887 – Thượng viện Hoa Kỳ cho phép Hải quân quốc gia thuê Trân Châu Cảng làm căn cứ hải quân.

125. N20/1/1900 – Viện Viễn Đông Bác cổ được thành lập tại Sài Gòn với nhiệm vụ nghiên cứu, khai quật khảo cổ tại Đông Dương.

126. N20/1/1933 Theo Tu chính án thứ 20 được thông qua vào năm 1933, ngày này được quy định là ngày bắt đầu và kết thúc một nhiệm kì đầy đủ của Tổng thống và Phó Tổng thống Mỹ.

127.

128. N20/1/1934 – Fujifilm, tập đoàn với các sản phẩm phim chụp ảnh, máy ảnh và thiết bị điện tử, được thành lập tại Tokyo, Nhật Bản.

129. N20/11936 – Edward VIII trở thành quân chủ của Anh Quốc.

130. N20/1/1945

a. Chiến tranh thế giới thứ hai: Hungary chấp thuận một thỏa thuận đình chiến với Đồng Minh.

b. Chiến tranh thế giới thứ hai: Đức Quốc xã bắt đầu di tản 1,8 triệu người khỏi Đông Phổ, hành động này kéo dài trong hai tháng.

131. N20/1/1946 – Charles de Gaulle bất ngờ từ chức tổng thống của Chính phủ lâm thời Cộng hòa Pháp, chỉ hai tháng sau khi thành lập chính phủ mới.

132. N20/1/1981 – Ronald Reagan tuyên thệ nhậm chức tổng thống thứ 40 của Hoa Kỳ.

133. N20/1/1986 – Ngày Martin Luther King, Jr. lầu đầu tiên được tổ chức với vị thế là ngày lễ liên bang.

134. N20/1/2001 – Tổng thống Philippines Joseph Estrada bị lật đổ sau một cuộc cách mạng phi bạo lực kéo dài 4 ngày, kế nhiệm là Gloria Macapagal-Arroyo.

135. N20/1/2009 – Barack Obama tuyên thệ nhậm chức và trở thành vị tổng thống Mỹ gốc Phi đầu tiên trong lịch sử.

136. N20/2/2026 khai mạc Đại hội XIV Đảng CS Việt Nam.

TTT st&tc