Suy ngẫm :
VN ĐÃ CÓ MỘT THỜI PHONG KIẾN NHƯ THẾ !
Khi người Pháp chiếm được nước ta, họ tự hào là đã chiếm được một cường quốc vào bực nhất ở châu Á. Tôi không tin là Doumer hay Gosselin viết xạo điều này.
Vậy ta tìm hiểu tại sao?
* Tại vì : Vua Gia Long làm việc suốt ngày, đêm chỉ ngủ 6 tiếng, ăn cơm với cá mắm, xắn tay đào hố đắp thành cùng tướng sỹ.
* Tại vì : Vua Minh Mạng mua cân đường, cân nhãn cũng ghi vào hội điển.
* Tại vì : Vua Tự Đức tôn trọng sự phân quyền giữa hành pháp và tư pháp. Khi bộ hình đã xử án, vua cũng không dám can thiệp.
* Tại vì : Những người trong Hoàng gia không được phép giao du mặt thiết với các quan, tránh sự đút lót lạm quyền.
* Tại vì : Anh em, cha con không được làm chung một chỗ tránh sự thông đồng.
* Tại vì : Những đại thần như Nguyễn Tri Phương khi thắng trận được vua ban cho một bài thơ hay một chiếc áo gấm. Khi thua trận bị xuống chức, bị luận tội nặng nề...
Khi ta thấy những người như Trịnh Hoài Đức, Nguyễn Tri Phương, Phan Thanh Giản, Hoàng Diệu... Một đời hy sinh cho đất nước mà không có được một ngôi nhà khang trang để ở, thì hẳn ta phải ngần ngại khi muốn làm đại gia vì cha chú ta làm quan Đại thần.
Khi ta tìm trong bộ sách đồ sộ nhiều nghìn trang của các sử gia triều Nguyễn, mà không nhật ra được một hàng tâng bốc nhà vua thì ta phải nghĩ lại, khi viết những điều xu nịnh trong những trang được gọi là lịch sử.
Khi ta lạnh lùng làm ngơ để quân Tầu chiếm Hoàng Sa, thì ta phải chạnh lòng nhớ đến các chúa Nguyễn đã tạo đội Hoàng Sa, đội Bắc Hải để kiểm soát Trường Sa, Côn Lôn, Phú Quốc từ thế kỉ 17.
Vì vậy, khi đã biết sử, ta không thể sống tồi tàn bệ rạc ,ăn cắp của công vì cha ông ta cách đây mấy trăm năm đã sống có nhân cách, sống tử tế, sống lương thiện. Đó là sự khác biệt tại sao VN trong thế kỷ 19 là một cường quốc ở Á châu và VN ngày nay.
Nguồn : Nhà nghiên cứu Thụy Khuê.